Lekken vinden vanuit de ruimte: twee onderzoeken.
Waar liggen de kansen voor Terra Motion in Europa?
Lekken vinden vanuit de ruimte. Is er een markt in Europa?
Het Britse Origin Tech groeit hard met lekken vinden via satellieten en ze dichten zonder graven. Kan dat ook in Italië, België, Nederland en Duitsland, met de techniek van Terra Motion?
Swipe naar links →
Terra Motion meet millimeters bodembeweging, ook waar anderen niets zien.
- Spin-off van de University of Nottingham (2015), met ongeveer 7 mensen.
- Werkt met radarbeelden van de Europese Sentinel-1-satellieten, elke 6 tot 12 dagen.
- De eigen methode (ISBAS, nu APSIS) meet ook in gras, akkers en veen.
- De octrooien zijn van de universiteit. Er is een mogelijkheid om de Europese licentie te benutten.
Bron: Companies House; Cigna & Sowter (2017), dekking in Britse regio's.
Bewezen in veen, mijnbouw en infrastructuur. Nog niet in water.
- De pijn: wie bodembeweging buiten de stad moet volgen (veen, dijken, spoor, mijnbouw), heeft weinig aan de gratis Europese data. Die ziet daar bijna niets.
- De waarde: een meetreeks over jaren, op plekken waar meten op de grond duur of onmogelijk is.
- Klanten: NatureScot (conditie van 680.000 ha veen in Schotland), de British Geological Survey, en infrastructuur en defensie in Canada.
- Water en leidingen: nog geen klant, geen proef en geen onderzoek.
Bron: Terra Motion; NatureScot; Natural England.
In Engeland lekt bijna een vijfde van het drinkwater weg, en dat kost waterbedrijven direct geld.
- Samen is dat 2.617 miljoen liter per dag.
- Het doel: 31% minder lekverlies in 2030, 50% minder in 2050.
- In 2055 dreigt een tekort van 5 miljard liter per dag.
- Graven is duur: een rijstrook huren kost tot £2.500 per dag.
Bron: Environment Agency (2025); Ofwat, prijsperiode 2025-2030 (£688.000 per Ml/d).
Origin vindt lekken vanuit de ruimte en dicht ze dezelfde dag, zonder te graven.
Satelliet en AI
Satellietradar en AI wijzen verdachte plekken aan op de leidingkaart van het waterbedrijf, binnen 20 tot 50 meter.
Gel, geen graafwerk
Een eigen, gepatenteerde gel gaat via het kastje op de erfgrens de leiding in. Dat duurt 15 tot 20 minuten en werkt bij ongeveer 85% van de geschikte lekken.
Find and FixVinden en dichten in één bezoek.
Bron: Origin Tech; ESA; The Times.
Van start-up naar £8,5 mln omzet in twee jaar, met winst.
Origin Tech, in miljoenen ponden
- Opgericht in 2019 in Newcastle, door twee mensen uit de olie- en gaswereld.
- Van 3 naar ongeveer 40-45 mensen.
- Investeerder BGF stapte in december 2025 in, voor ongeveer 22%.
Bron: The Times (januari 2026); Companies House (winst afgeleid uit de balans).
Origin wint van de wereldwijde marktleider.
- 11 à 12 Britse waterbedrijven zijn klant.
- Northern Ireland Water: £5,9 mln voor 2026-2033. Origin won van SUEZ met ASTERRA.
- Thames Water gebruikt het sinds maart 2026 als vaste werkwijze, na een proef met meer dan 800 lekken.
- In Plymouth vond één technicus 146 lekken, samen 1,8 miljoen liter per dag.
Bron: Find a Tender (NI Water, 2026); Thames Water; Origin Tech.
Eén lek is in Engeland ongeveer €9.800 per jaar waard. Origin vraagt hooguit €1.400 per reparatie.
- 1Geld per liter: de bonus of boete van Ofwat.
- 2Veel te vinden: bijna een vijfde lekt weg.
- 3Graven is duur en traag.
- 4Makkelijke toegang via het kastje op de erfgrens.
- 5Eén toelating voor het hele land.
Het succes is evenveel Brits beleid als techniek.
Bron: Ofwat; Origin Tech. Waarde per lek: eigen rekensom, ca. 80 lekken per miljoen liter per dag (Plymouth).
Of Terra Motion aan Origin levert, is niet openbaar. Als het zo is, is het één van meerdere databronnen.
- Unknown geeft aan dat Origin data koopt van Terra Motion. Geen openbare bron bevestigt dat, en geen van beide websites noemt de ander.
- Origin gebruikt data van "meerdere aanbieders", en heeft een eigen InSAR-specialist en zo'n tien mensen voor geodata.
- Het belangrijkste signaal is natte grond. Bodembeweging is er één van meerdere.
- De waarde zit bij Origin: de ploegen, de reparatie, het contract en de klant.
Bron: ESA (project Orbit); The Times; websites van Origin Tech en Terra Motion.
Idee: een Europese Origin, met de techniek van Terra Motion. Drie vragen:
- 1Bestaat dezelfde pijn in Italië, België, Nederland en Duitsland?
Naar kaart 11 - 2Werkt het verdienmodel daar?
Naar kaart 11 - 3Wie doet het al, en waar zouden wij beter zijn?
Naar kaart 17
We gebruikten alleen openbare bronnen: toezichthouders, statistiekbureaus, aanbestedingen, jaarverslagen en wetten.
De pijn is er, maar nergens is zoveel funding.
Wat 1 miljoen liter per dag minder lek per jaar waard is
Italië lekt het meest, maar een bespaarde liter levert daar het minst op.
Bron: Ofwat. Buiten het VK eigen rekensommen op basis van productiekosten, energie en bonussen (ARERA, VMM, SWDE, Destatis, Vewin).
Oordeel: deels
Italië heeft de grootste pijn, maar betaalt met subsidie, niet per liter.
- 42% van het water lekt weg: 3,4 miljard m³ per jaar. In het Zuiden is het meer dan de helft.
- Toezichthouder ARERA gaf over 2022-2023 €45,3 mln aan bonussen voor minder lekverlies, aan heel Italië samen.
- Het EU-herstelplan gaf €1,9 mrd voor lekreductie. Dat programma liep af in maart 2026.
- Satellietdetectie wordt al gekocht: minstens negen contracten sinds 2019, voor €120-130 per km per jaar inclusief veldwerk.
Bron: ISTAT (2024); ARERA, besluit 225/2025; Ministerie van Infrastructuur (MIT); aanbestedingen in TED.
Oordeel: deels
België wil minder lekken, en zoekt vooral een goedkopere manier om ze te vinden.
- Vlaanderen: 15,8% gaat verloren, en De Watergroep is goed voor 65% van het Vlaamse lekverlies. Het doel is een lekindex (ILI) van 0,75 in 2029. Het eerdere doel van 0,5 is gemist.
- Wallonië lekt het meest, en het wordt erger. Bij CILE (Luik) gaat ongeveer 30% verloren. CILE zet satellietbeelden in haar plan voor 2026-2028.
- De pijn is arbeid: één lek zoeken en herstellen kost €5.000. Om het Vlaamse net één keer per jaar te screenen, zijn 110 voltijdse lekzoekers nodig.
- Maar: eerdere satellietproeven gaven volgens de Vlaamse bedrijven "zeer wisselende" resultaten, en water is goedkoop: €0,50-0,81 per m³.
Bron: VMM, Drinkwaterbalans 2024; AquaFlanders (2023); SWDE; CILE, plan 2026-2028.
Oordeel: nee
Nederland lekt bijna niets. De pijn zit in te weinig drinkwater en oude leidingen.
- 6,5% gaat verloren, inclusief bluswater en meetfouten. Er is geen geldprikkel.
- De regering verwacht niet boven de Europese drempel uit te komen.
- De echte pijn: in 2030 is ongeveer 100 mln m³ per jaar extra drinkwater nodig, en zakelijke aansluitingen worden al geweigerd. Daarnaast ligt er 27.000 km leiding van asbestcement.
- Een reparatie met graven kost €500-800 per aansluiting.
Bron: Vewin (2025); ILT; Staatsblad 2022, 450; KWR (2016).
Oordeel: nee, hooguit een niche
Duitsland ziet geen lekprobleem, wel een vervangingsprobleem.
- 9% gaat verloren, inclusief meetfouten. Het Umweltbundesamt schreef in 2026: op nationaal niveau "kein Handlungsbedarf".
- Er is geen toezichthouder met een geldprikkel.
- Het net van 540.000 km is gemiddeld 40 jaar oud. Er wordt 0,4% per jaar vervangen: een cyclus van 250 jaar.
- Niche: Rhein-Main, waar water schaars is, en kleine bedrijven in Thüringen, met 15% verlies.
Bron: Destatis (2022); Umweltbundesamt, UuG 03/2026; DVGW.
Druk vanuit Europa komt pas rond 2030, en vooral in Italië en Zuidoost-Europa.
- De lidstaten rapporteren hoeveel water ze verliezen.
- De EU stelt een grens vast: hoeveel lekverlies is nog acceptabel?
- Landen die meer lekken dan die grens, moeten een actieplan hebben. Dat geeft druk, en dus vraag.
Lekt meer dan de grens: actieplan nodig
Lekt waarschijnlijk meer: actieplan waarschijnlijk nodig
Lekt minder dan de grens: geen actieplan
Met een vraagteken: geen recente cijfers, dus een inschatting.
Bron: Drinkwaterrichtlijn (EU) 2020/2184, art. 4; EurEau (2025); Umweltbundesamt (2026).
Lekken vinden met satellieten is al bezet door ASTERRA.
- ASTERRA (Israël, ca. 75 mensen) ziet met L-band-radar natte grond en wijst verdachte plekken aan op de leidingkaart. De omzet wordt geschat op $10-20 mln per jaar.
- Verkooppartners in ongeveer 20 Europese landen, waaronder Italië, België en Duitsland. In Nederland is er geen partner.
Bron: California Energy Commission, CEC-500-2021-036; ASTERRA, partnerlijst en contracten (2026); omzet is een eigen schatting.
In Nederland en België doet niemand het hele pakket van Origin.
- Vinden met satelliet
- Hydrovodis; SUEZ (voor Farys, 2021-2024)
- Lekzoeken als dienst
- SEBA Service: alle Vlaamse lekzoekopdrachten tot 2032 (€10,8 mln)
- Vinden met data
- Hydroware, HULO.ai
- Bodembeweging langs leidingen
- Sensar, SkyGeo (geen drinkwaterklant gevonden)
- Herstellen
- Aannemers, altijd met graven
- Dichten zonder graven
- Niemand
Bron: TED; TenderNed; websites van de bedrijven.
Dichten zonder graven is het gat in de markt, maar ook de moeilijkste stap.
- Vanaf 31 december 2026 is een Europees certificaat nodig. Een eerste certificaat ligt realistisch in 2027-2028. Daarna geldt het in de hele EU.
- In Nederland, België en Duitsland zit de meter meestal binnen. Elke reparatie vraagt dan een afspraak in huis.
- Graven is er vaak goedkoper dan in het VK.
- De gel van Origin is gepatenteerd, en ook in Europa aangevraagd. Kopiëren kan niet, samenwerken wel.
Bron: EU-uitvoeringshandelingen 2024/365-371; Umweltbundesamt (oktober 2026); Europees Octrooibureau.
De kans voor Terra Motion: bodembeweging naast ASTERRA, niet een kopie.
utilizzo di tecnologie satellitari per la correlazione tra subsidenza e formazione di perdite
Piave Servizi (Veneto), aanbesteding 2024: satelliettechniek om bodemdaling aan het ontstaan van lekken te koppelen.
- ASTERRA vertelt waar het nu lekt. Terra Motion kan vertellen waar de grond beweegt en een leiding of dijk straks kan bezwijken. ASTERRA meet zelf geen beweging.
- Bestaande lekken vinden kan Terra Motion niet; daar is geen bewijs voor. Een lek is meters groot, een pixel 20 m.
- Het voordeel van Terra Motion: het meet ook buiten de stad, in gras en veen, waar transportleidingen, gasleidingen en dijken liggen.
- Italië betaalt al voor bodembeweging langs leidingen. Planetek verkoopt het aan onder meer Acea, Hera, Iren en MM.
Bron: TED 125285-2024; Planetek Italia; California Energy Commission; KWR.
Drie richtingen.
Gastransport, via bewakingsplatforms
Netbeheerders betalen al voor satellietbewaking: Orbital Eye bewaakt 9.000 km bij Enagás. Terra Motion levert de laag voor bodembeweging. Indicatief €10-30 per km per jaar.
Dijken en kaden
Grasdijken zijn het sterke punt van de methode. Via geotechnische bureaus en de partijen van de innovatie-inkoop PCP WISE. Indicatief €50-150 per km per jaar.
Drinkwatertransportleidingen in veen en polder
Weinig concurrentie buiten de stad, maar ook weinig kopers. Italië vraagt er al om; in Nederland samen met KWR. Indicatief €100-250 per km per jaar.
De bedragen zijn indicaties, nog niet getoetst bij kopers.
Waar de kans niet ligt
- Beweren dat Terra Motion lekken vindt, of ASTERRA nabouwen.
- Origin kopiëren in Nederland of Duitsland.
- Een los breukrisicoproduct voor het stedelijke net: die markt is vol.
Een kleine stap richting ASTERRA: dezelfde methode op gratis L-band-data.
De methode laten werken op NISAR-data
Sinds juli 2026 is L-band-radar van de NISAR-satelliet gratis. L-band blijft in gras en veen beter bruikbaar dan de huidige C-band. Ca. 6-12 maanden en €150.000-400.000. Eerst nagaan of de licentie dat toestaat.
Vocht en beweging combineren voor dijken en taluds
Ca. 12-18 maanden en €0,5-1 mln, pas na een octrooicheck tegen een octrooi van ASTERRA.
ASTERRA of Origin Tech
ASTERRA zoekt technologiepartners en heeft zelf geen bewegingslaag. Origin gebruikt bodembeweging al als een van zijn signalen.
Niet doen
- ASTERRA nabouwen: dat is een nieuw bedrijf van 2-3 jaar en €2-4 mln, in een markt waar de prijzen dalen.
Bron: NASA en ASF (NISAR); octrooi EP3968058B1; eigen ramingen.
De volgende stap: praten met echte mensen uit de waterindustrie.
- Vanuit desk research ziet het er in Nederland nog niet goed uit.
- Het beste is nu om met echte mensen in de waterindustrie te spreken, uit het eigen netwerk.
- Er zijn al meerdere kandidaten voor gesprekken geïdentificeerd.
- De gesprekken richten zich op de drie richtingen: waterbedrijven met transportleidingen in veen, waterschappen en dijkbeheerders, en platforms voor gasleidingbewaking.
- Daarna volgt een meetbare proef op een tracé of dijk met bekende zakkingen: vooraf vastgelegd, achteraf geteld wat raak was en wat gemist werd.
De Boer & Schoenmakers, november 2026. Alle cijfers komen uit openbare bronnen; eigen rekensommen staan als zodanig vermeld.
ASTERRA heeft succes met lekken vinden. Is er ruimte voor Terra Motion?
ASTERRA wijst vanuit de ruimte plekken aan waar een waterleiding waarschijnlijk lekt. Dit onderzoek laat zien hoe het bedrijf werkt en verdient, en waar Terra Motion ernaast past.
Swipe naar links →
Drie vragen, en één aanname om te toetsen.
- 1Hoe werkt ASTERRA, en waar verdient het zijn geld aan?
Naar kaart 3 - 2Kan Terra Motion met zijn huidige techniek een rol spelen in deze markt?
Naar kaart 11 - 3Zo niet: hoe dan wel, eventueel met een kleine pivot richting ASTERRA?
Naar kaart 16
ASTERRA vindt misschien maar 10% van de lekken. Terra Motion een veelvoud daarvan.
De aanname bij de start van dit onderzoek. Het antwoord staat op kaart 9 tot en met 12.
Bronnen: contracten en aanbestedingen, octrooien, jaarverslagen van investeerders, onafhankelijke studies en de websites van de bedrijven.
ASTERRA is een klein bedrijf met een groot bereik.
- Opgericht in 2013 in Israël als Utilis. Sinds 2021 heet het ASTERRA.
- Sinds januari 2025 leidt een Amerikaanse verkoper het bedrijf. De focus ligt op de Verenigde Staten.
- Investeerder Beringea bezit ongeveer 17%. Daaruit volgt een bedrijfswaarde van ongeveer £58 mln (februari 2026).
- Eigen claims: 200.000 gevonden lekken, ruim 600 klanten in 64 landen.
Bron: ASTERRA; ProVen VCT-jaarverslagen (Beringea), 2026. Omzet: eigen schatting.
ASTERRA beantwoordt één vraag: waar moet de lekzoeker eerst zoeken?
Radar ziet natte grond
Een radarsatelliet (L-band) ziet het verschil tussen droge en natte grond, tot ongeveer 3 meter diep.
Verdachte plekken op de kaart
Het algoritme wijst cirkels aan met een straal van 50 tot 100 meter. Samen beslaan ze 5 tot 10% van het leidingnet.
Een ploeg luistert ter plekke
Lekzoekers lopen de plekken af met een grondmicrofoon. In Californië kostte dat 5,6 uur per gevonden lek.
Bron: ASTERRA-contract (2023); California Energy Commission, CEC-500-2021-036.
ASTERRA verdient aan een jaarabonnement per leidingnet.
- Het abonnement verlengt automatisch. De klant houdt alleen toegang tot zijn data zolang hij abonnee is.
- Meestal 1 tot 2 scans per jaar. Een garantie op resultaat is er niet.
- Een ingehuurde veldploeg kost ongeveer $1.900 per dag.
- Bijna al het geld komt uit drinkwater. De producten voor dijken, spoor en riool zijn nog klein: 2 van de 34 partners verkopen ze.
Bron: ASTERRA-contracten Morgan County en North Kingstown (2023); ASTERRA, partnerlijst.
Wat klanten echt betalen: €20 tot €175 per km per jaar.
Prijs per km leiding per jaar, uit contracten
Grote netten betalen het minst per km. Kleine Amerikaanse gemeenten het meest.
Bron: contracten en aanbestedingen 2019-2026; omgerekend naar euro's.
De voorsprong zit in data en verkoopkanaal, niet in de satelliet.
- Verkoop
- Direct in de VS, via SUEZ in het VK, en via ongeveer 34 partners in de rest van de wereld
- Trainingsdata
- 200.000 bevestigde lekken om het algoritme mee te trainen
- Octrooien
- Vier Amerikaanse octrooien, geldig tot ongeveer 2035-2038
- Overheidsgeld
- Programma's in New Mexico, Latijns-Amerika en Japan betalen mee
- Satellietbeelden
- Gekocht van Japanse en Argentijnse overheidssatellieten
De beelden zijn te koop. De 200.000 lekken en het kanaal zijn dat niet.
Bron: ASTERRA; USPTO (octrooien); persberichten 2023-2026.
ASTERRA is kwetsbaarder dan het lijkt.
- De groei vlakt af. Sinds 2021 komen er elk jaar ongeveer evenveel lekken bij. De investeerder schreef in 2026 11% af op zijn belang.
- De prijs staat onder druk. Northern Ireland Water ging in 2026 naar Origin Tech; prijs telde voor 60% mee.
- Klanten haken af. Farys verlengde niet. De Vlaamse waterbedrijven noemden de resultaten "zeer wisselend".
- De data wordt gratis. Sinds juli 2026 zijn L-band-beelden van de NISAR-satelliet vrij beschikbaar.
- In Europa zijn de kernoctrooien volgens Google Patents vervallen of ingetrokken.
Bron: ProVen VCT (2026); Find a Tender; AquaFlanders (2023); NASA; Google Patents.
Vindt ASTERRA maar 10% van de lekken? Nee. In de enige onafhankelijke proef was het 41%.
- De proef liep in 2017-18 in Duarte (Californië), betaald door de California Energy Commission.
- ASTERRA leverde 504 verdachte plekken, in 12 maandelijkse scans.
- De ploeg bezocht er maar 146, dus 29%. Met meer bezoeken was de vangst hoger geweest.
- Andere projecten melden 37 tot 80% raak, maar die cijfers komen van de leverancier zelf.
Bron: California Energy Commission, CEC-500-2021-036 (Hazen and Sawyer, American Water).
Waar de 10% wel vandaan komt: uit andere maten.
- Geen enkele bron zegt dat ASTERRA maar 10% van de lekken kan zien.
- De lage cijfers zeggen iets over hoe vaak en hoeveel er gezocht wordt, niet over de techniek.
Bron: CEC-500-2021-036; ASTERRA-contract; SUEZ. Vangst bij één scan: eigen rekensom.
Twee technieken, twee verschillende vragen.
Waar lekt het nu?
L-band-radar ziet natte grond op het moment van de opname.
Waar beweegt de grond?
InSAR meet millimeters zakking of stijging, over maanden en jaren.
BewijsAlleen voor de eerste vraag is aangetoond dat je er bestaande lekken mee vindt.
Bron: CEC-500-2021-036; ASTERRA; SatSense; Terra Motion.
Lekken vinden met bodembeweging: daar is geen bewijs voor.
- Te klein. Zakt die plek 10 mm, dan meet de pixel gemiddeld 0,6 mm. Dat valt weg in de ruis van 1 tot 3 mm per jaar.
- Te kort. Een lek loopt weken. De methode meet trends over maanden tot jaren.
- Te nat. Natte grond verstoort juist de meting van beweging.
- Er is geen studie gevonden waarin bodembeweging een bestaand drinkwaterlek aanwees. "Een veelvoud van ASTERRA" is dus niet te onderbouwen.
Bron: literatuuronderzoek (o.a. Mazzarotto 2023, Esposito 2021); ASTERRA; eigen rekensom.
Wat bodembeweging wel kan: aanwijzen waar het straks misgaat.
- Breukrisico van leidingen. Het Britse SatSense meldt 23 tot 46% meer gevonden breuken in het riskantste deel van het net. Dat cijfer komt van de leverancier.
- Nederland is voorzichtiger. KWR vond een "kleine invloed" van zetting op het falen van hoofdleidingen. Bij aansluitleidingen in slappe grond speelt het sterker.
- Dijken en taluds. Vervorming van dijken meten met satellieten wordt volgens onderzoek van TU Delft praktijk.
- Er is vraag. Het Italiaanse Piave Servizi kocht in 2024 expliciet de koppeling tussen bodemdaling en lekken in.
Bron: SatSense / ESA DRIPIN; KWR (Wols e.a., 2019); TED 125285-2024.
Het echte voordeel van Terra Motion: meten waar anderen niets zien.
- Buiten de stad, in gras, akkers en veen, liggen transportleidingen, gasleidingen en dijken.
- In de stad heeft Terra Motion geen voordeel: daar meet de standaardmethode al genoeg.
- ASTERRA meet zelf geen bodembeweging, ook niet in zijn product voor dijken.
Bron: Cigna & Sowter (2017); ASTERRA, productbeschrijvingen.
Het antwoord: niet als lekvinder, wel als een andere laag ernaast.
- Bestaand lek vinden
- ASTERRA: ja, bewezen. Terra Motion: nee.
- Breukrisico voorspellen
- ASTERRA: beperkt. Terra Motion: mogelijk, nog niet getest in water.
- Vervorming van een dijk
- ASTERRA: nee, alleen vocht. Terra Motion: ja, ook op gras.
- Buiten de stad
- ASTERRA: weinig getoetst. Terra Motion: het sterke punt.
ASTERRA vertelt waar het nu lekt. Terra Motion vertelt waar de grond beweegt.
Dat is een andere koper: de assetmanager of de geotechnicus, niet het lekzoekteam.
Bron: samenvatting van kaart 9 tot en met 14.
De ruimte ligt naast ASTERRA: waar de grond beweegt en niemand meet.
- Gastransport
- Hoog. Er wordt al betaald voor bewaking.
- Dijken en kaden
- Hoog. Grasdijken passen bij de methode.
- Transportleidingen in veen
- Middel. Weinig concurrentie, weinig kopers.
- Taluds van spoor en weg
- Middel. Anderen zitten er al.
- Breukrisico in de stad
- Laag. De markt is vol en de basisdata is gratis.
- Sinkholes, stadsverwarming
- Afgeraden. Past niet bij de techniek.
De drie bovenste gebruiken dezelfde kern: bodembeweging in een strook langs een leiding of dijk in begroeid gebied. Eén goede proef helpt alle drie.
Bron: eigen weging op pijn, betaalbereidheid, concurrentie en technische fit.
Kans 1: gasnetbeheerders betalen al voor bewaking vanuit de ruimte.
- Aanbod: bodembeweging in een strook van 250 meter aan weerszijden van de leiding, met historie vanaf 2015 en elk kwartaal een update.
- Route: niet zelf verkopen, maar leveren aan platforms die netbeheerders al bedienen.
- Omvang: één net als dat van Enagás levert €90.000 tot €270.000 per jaar op. Een proef van 300-500 km kost €15.000-30.000.
- Risico: Orbital Eye werkte eerder met concurrent SkyGeo, en een platform wil een lage prijs.
Bron: Orbital Eye en Enagás (2026); ESA-project PIMSyS. Prijzen: eigen indicatie.
Kans 2: dijken en kaden, waar gras het sterke punt wordt.
- Aanbod: een nulmeting over 2015-2026 met de dijkvakken die afwijken, en daarna elk half jaar een update.
- Route: via geotechnische bureaus, of via de vijf winnaars van PCP WISE: Arup, HydroLogic, Planetek, SingularLogic en Sitowise.
- Ter vergelijking: de grondwatermeting bij één dijkversterking kost ongeveer €125.000 per jaar.
- Risico: SkyGeo en Sensar zitten er al, en de methode is in Nederlands veen nog niet onafhankelijk getoetst.
Bron: PCP WISE (2026); eerdere deelonderzoeken naar dijken. Prijzen: eigen indicatie.
Kans 3: drinkwatertransportleidingen door veen en polder.
- Aanbod: een strook langs transportleidingen buiten de bebouwde kom, gekoppeld aan de storingsgegevens van de waterbedrijven, samen met KWR.
- Waarom hier: ASTERRA en de InSAR-concurrenten richten zich op de stad. Buiten de stad is weinig concurrentie.
- Italië vraagt er al om: zie de aanbesteding van Piave Servizi.
- Risico: weinig kopers, en het bewijs dat zetting leidingbreuken voorspelt is zwak.
Bron: KWR (2019); TED 125285-2024; Dunea. Prijzen: eigen indicatie.
Een kleine pivot richting ASTERRA: dezelfde methode op gratis L-band-data.
- Wat verandert: sinds juli 2026 zijn L-band-radarbeelden van de NISAR-satelliet gratis. Dat is het soort beeld waar ASTERRA voor betaalt.
- Wat het oplevert: L-band blijft in gras en veen beter bruikbaar dan de huidige C-band. De drie kansen worden er sterker van.
- Wat het kost: 1 tot 2 ontwikkelaars, 6 tot 12 maanden en €150.000 tot €400.000. Een deel kan uit subsidie komen.
- Eerst nagaan: staat de licentie van de universiteit verwerking van L-band toe?
- Let op: dit levert nog steeds bodembeweging op, geen vocht. Lekken vinden wordt het niet.
Bron: NASA en ASF (NISAR, 2026). Kosten: eigen raming.
Samenwerken kan ook: ASTERRA mist zelf een bewegingslaag.
- ASTERRA
- Zoekt technologiepartners en heeft een koppeling voor data. Het product voor dijken toont alleen vocht.
- Origin Tech
- Gebruikt bodembeweging al als een van zijn signalen.
- Lekzoekbedrijven
- Idrostudi (Italië) won de opdracht waarin om bodemdaling werd gevraagd.
- Landen zonder ASTERRA-partner
- Nederland, Spanje en Ierland.
- Risico: ASTERRA zet InSAR in zijn eigen publicaties neer als zwakker alternatief.
- Octrooi: wie vocht en beweging wil combineren, laat eerst een octrooi van ASTERRA toetsen (geldig tot 2041 in onder meer Spanje en het VK).
Bron: ASTERRA, partnerprogramma; octrooi EP3968058B1; TED 409153-2024.
Vier opties met de technologie van Terra Motion.
Bodembeweging leveren naast ASTERRA, via partners
Met de huidige techniek, in gastransport, dijken en transportleidingen. Investering: één of twee proeven van €15.000-60.000.
De methode laten werken op gratis L-band-data
Versterkt optie A in gras en veen. €150.000-400.000 en 6 tot 12 maanden.
Vocht en beweging combineren voor dijken
Eventueel samen met ASTERRA. €0,5-1 mln en 12 tot 18 maanden, na een octrooicheck.
ASTERRA nabouwen
Een nieuw bedrijf: 2 tot 3 jaar en €2-4 mln, in een markt waar de prijzen dalen.
Bron: kaart 16 tot en met 21. Bedragen: eigen ramingen, nog niet getoetst.
Aanbeveling: begin met optie A, bewijs het met één proef, beslis dan over B.
- De proef moet meetbaar zijn: vooraf vastgelegde locaties, achteraf geteld wat raak was en wat gemist werd.
- Terra Motion heeft in water, gas en dijken in Europa nog geen referentie. Die proef is de eerste.
De Boer & Schoenmakers, november 2026. Alle cijfers komen uit openbare bronnen; eigen ramingen staan als zodanig vermeld.